خبر فوری
سیاسی

درگذشت هاشمی‌رفسنجانی، نقطه آغاز تحولات عمیق در ایران

درگذشت هاشمی‌رفسنجانی، نقطه آغاز تحولات عمیق در ایران
من و تو
دوشنبه 20 دی 1395
  • در شراطی که اصلی‌ترین رهبران اصلاح‎‎طلب ایران یا در حصرخانگی هستند یا با محدودیت روبه رو بودند، هاشمی جایگاه ویژه‌ای داشت.
  • او با توجه به سابقه‎ی خود شاخص‌ترین دیدگاه‌های حکومت را به چالش می‌کشید.
  • چشم مدعیان زیادی به دنبال ایفای نقش در آینده ایران خواهد بود.

 

اكبر هاشمى رفسنجانى، رئیس جمهور اسبق ایران هشتم ژانویه در سن ۸۲ در گذشت. او چهار دهه به عنوان یکی از قدرتمندترین چهره‌های سیاسی، به آیتالله خمینی بسیار نزدیک بود و پس از درگذشت او اصلی‌ترین نقش را در انتخاب آیت‌الله خامنه‌ای به عنوان جانشین او برعهده داشت.

پایگاه خبری «استراتفور» با این مقدمه نوشته در دورانی که سیدمحمدخاتمی، رئیس دولت اصلاحات ممنوع‌التصویر است و رهبران دیگر جریانات مثل مهدی کروبی در حصرخانگی به سر می‌برند، هاشمی‎ رفسنجانی به عنوان محورفکری جریان اعتدال‌گرا نقش مهمی را برعهده داشت.  

علاوه‌بر این آیت‌الله هاشمی با توجه به سابقهی سیاسی خود به عنوان یکی از بنبان‌گذاران جمهوری اسلامی این توانایی را داشت که دیدگاه‌های شاخص حکومت را به چالش بکشد و مورد انتقاد قرار دهد، کاری که شاید هیچ‌کس نمی‌توانست آن را دربرابر حکومت انجام دهد.

هاشمی، پشتوانه‎ی حمایت‌هایی را همراه خود داشت که در زمان حیات بنیان‌گذار انقلاب اسلامی بدست آورد بود. او در این دوران خود را به عنوان رهبر میانه‎رو‎های ایران معرفی کرد و حالا نبودندش خلاء‌ بزرگی را به دنبال خواهد داشت.

آیت‌الله هاشمی در طول زندگی حرفه‌ای و طولانی خود، سعی در برقرای تعادل میان هر دو جناح اصولگرا و اصلاح‎طلب ایران داشت.

او نقش مهمی را هم در مناقشات ایران با دشمنان خارجی خود به ویژه شورای همکاری خلیج فارس و غرب داشت.

در واقع، رفسنجانی بود که اواخر سال ۱۹۸۰برای اولین بار پیگیر بهبود روابط تهران با ایالات متحده شد. در دورانی که شاید صحبت در مورد بهبود روابط ایران و آمریکا عواقب جدی به دنبال داشت، اما او در جایگاهی منحصر به فرد قرارگرفته بود که می‌توانست از آن موقعیت برای پیاده کردن دیدگاه‌های خود استفاده کند.

در آن دوران هاشمی و خامنه‌ای در کنار یکدیگر به عنوان یک سیاستمدار محافظه‌کار نقش برجسته‌ای ایفا کرد. سال ۱۹۸۹که ایت‌الله خمینی درگذشت رفسنجانی با این استدلال که خامنه‌ای بهترین گزینه برای جانشینی است، نقش غیرقابل انکاری در به رهبری رسیدن خامنه‌ای داشت.

اما به تدریج اختلاف نظرهای آن دو در مسائل مختلف به واگرایی بین آنها انجامید بین سال‌های ۱۹۹۰تا ۲۰۰۰ با یکدیگر اختلافات زیادی پیدا کردند، اما این مسائل باعث نشد هماهنگی و احترام متقابل آنها خدشه‌دار شود.

هاشمی، صرف نظر از محبوبیتی که در میان اصلاح‌طلبان داشت، در دوران ریاست جمهوری خود با جنجال‌های زیادی روبه رو شد. او از سوی حامیان اصلاحات برای نزدیک شدن ایران به جامعه‌ی جهانی تحت فشار قرار گرفت. موقعیتی شبیه آنچه امروز حسن روحانی با آن روبه روست.

اصلاحات اقتصادی نسبی در ایران از ۱۹۹۰ آغاز شد. از جمله توسعه و خصوصیسازی در بخش دولتی، حضور سرمایه‌گذاران و شرکت‌های خارجی در بخش انرژی از گام‌هایی بود که دولت هاشمی برداشته شد و در چشم اصلاح‎طلبان ایران به دنبال تغییراتی بود که در صحنه‎ی سیاسی هم آغاز شود.

سال ۲۰۰۵ او بار دیگر سودای ریاست جمهوری در سر پروراند و وارد کارزاری شد که آن سرش احمدی‌نژادِ پوپولیست بود.

هاشمی که بر روی بهبود و آزادسازی اقتصاد ایران تمرکز داشت و حضور او در راس قوه مجریه می‌توانست گره بسیاری از مشکلات اقتصادی را باز کند از احمدی‌نژاد شکست خورد.

این شکست برای او دردسرهای دیگری هم داشت، حالا هاشمی و اطرافیان او، از سوی محمود احمدی‌نژاد به عنوان «حلقه‌ی مافیای نفتی» معرفی شدند.

سرآغاز تغییر چهره‌ هاشمی از همین دوران آغاز شد و او سخت به دنبال بازسازی جایگاه خود در سیاست ایران افتاد. به لطف تحولات بزرگی مثل به راه افتادن جنبش سبز در سال ۲۰۰۹ توانست در دل معتدلین و اصلاح‎طلبان ایران جا باز کند.

اوج محبوبیت هاشمی در سال ۲۰۱۶ بود، زمانی که با بیش از دو میلیون رای در انتخابات مجلس خبرگان پیروز شد و محبوبیت‌اش را اثبات کرد.

هاشمی در اواخر عمر خود چهره‌ ی منحصر به فردی شد، شبیه همان روزهایی که خمینی در وصفش گفت: «تا وقتی هاشمی زنده‌ است، انقلاب زنده است».

در سال‌هایی که علی خامنه‌ای با سرطان پروستات دست و پنجه نرم می‌کند، مرگ هاشمی به طور قطع نقطه آغاز تحولات عمیقی در ایران خواهد بود.

سیاست در ایران مدعیان زیادی دارد. نسل بعدی رهبرانی چون حسن روحانی، علی لاریجانی، صادق آملی لاریجانی و حتی سردار جعفری فرمانده سپاه پاسداران و دیگرانی که به احتمال زیاد برای ایفای نقش در آینده ایران نقشه‌های زیادی دارند.

 

 

مطالب بیشتر

برگزیده

اورشلیم: تنش میان فلسطین و اسرائیل بالا گرفت
گزارش های مراکز درمانی ٢١٧ فلسطینی زخمی را تا به این جا ثبت کرده اند.
اورشلیم: تنش میان فلسطین و اسرائیل بالا گرفت
تکواندوی ایران، قهرمان جام جهانی
تکواندوی ایران توانست با پنج برد متوالی، قهرمان بیست و یکمین دوره مسابقات جام جهانی ۲۰۱۷ شود.
تکواندوی ایران، قهرمان جام جهانی
احمد خاتمی در نماز جمعه تهران: ترامپ روانی است و باید درمان شود
«هر قدر بتوانیم بر قدرت موشکمان اضافه خواهیم کرد تا خیال راحت را از کاخ سفید نشینان بگیریم.»
احمد خاتمی در نماز جمعه تهران: ترامپ روانی است و باید درمان شود
اسرائیل: کشورهای عربی از انتقال سفارت آمریکا به اورشلیم خبر داشتند
وزیر اطلاعات اسرائیل: رهبران عرب نقش بازی می کنند ترامپ تصمیم خود را با آنها در میان گذاشته بود.
اسرائیل: کشورهای عربی از انتقال سفارت آمریکا به اورشلیم خبر داشتند
جمهوری اسلامی:‌ قدس عربی و اسلامی باقی خواهد ماند
مقامات جمهوری اسلامی ایران واکنش‌های تندی نسبت به تصمیم اخیر دونالد ترامپ نشان داده اند.
جمهوری اسلامی:‌ قدس عربی و اسلامی باقی خواهد ماند

من و تو در شبکه های اجتماعی

پربیننده‌ترین‌ها

شبکه تلویزیونی مرجان. کلیه حقوق محفوظ می باشد © Website Development by AVAMAE